Author Archives: vstergiopoulos

Δεκαπενταύγουστος με μικρότερη πανσέληνο λόγω του σεληνιακού απογείου

Οι ρομαντικοί έχουν κάθε λόγο να χαρούν μια βραδινή βόλτα στις 15 Αυγούστου, καθώς θα υπάρξει πανσέληνος (στις 15:30 ώρα Ελλάδας της Πέμπτης) και το φεγγάρι θα είναι ολόγιομο το βράδυ.Από την άλλη όμως, μόλις δύο μέρες μετά, στις 17 Αυγούστου, το φεγγάρι θα βρεθεί στο απόγειό του, δηλαδή στο πιο απομακρυσμένο σημείο της τροχιάς του από τη Γη.Συνεπώς, ο σεληνιακός δίσκος το Δεκαπενταύγουστο θα φαίνεται συγκριτικά μικρότερος απ’ ό,τι όταν η πανσέληνος συμπίπτει με το περίγειο, δηλαδή η Σελήνη βρίσκεται στο κοντινότερο σημείο της από τον πλανήτη μας, κάτι που θα συμβεί στις 30 Αυγούστου, όταν όμως πια θα υπάρχει Νέα Σελήνη, η δεύτερη μέσα στον ίδιο μήνα. Μάλιστα, η επόμενη πανσέληνος του Σεπτεμβρίου, στις 14 του μήνα, θα είναι ακόμη μικρότερη -η πιο μικρή του 2019-, καθώς σχεδόν θα συμπέσει με το απόγειο του φεγγαριού στις 13 Σεπτεμβρίου.(Πηγή πληροφοριών: ΑΠΕ – ΜΠΕ) Let's block ads! (Why?)

Γη: Ο πλανήτης της φωτιάς

Η Γη συχνά αποκαλείται «υδάτινος πλανήτης» χάρη στο μεγάλο ποσοστό της (70% περίπου) που καλύπτεται από νερό, όμως -τουλάχιστον για το υπόλοιπο 30% της ξηράς- μάλλον θα έπρεπε να λέγεται «πλανήτης της φωτιάς», όπως αποκαλύπτει ο Παγκόσμιος Άτλας Πυρκαγιών (Global Fire Atlas) της Αμερικανικής Διαστημικής Υπηρεσίας (NASA).Ο Άτλας, μια εύκολα προσπελάσιμη βάση δεδομένων, που περιλαμβάνει 13,3 εκατομμύρια φωτιές που καταγράφηκαν από τους δορυφόρους της NASA μεταξύ των ετών 2003 και 2016, παρέχει λεπτομέρειες για το πότε ξεκίνησε κάθε φωτιά, πότε έσβησε, προς ποιαν κατεύθυνση εξαπλώθηκε, πόσο γρήγορα κινήθηκε κ.ά.«Κάτι πάντα καίγεται κάπου» δήλωσε ο Νιλς Αντέλα, επιστήμονας του Κέντρου Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA. Δεν υπάρχει σχεδόν κανένα μέρος στη Γη όπου να μην έχει ξεσπάσει κάποια πυρκαγιά. Από τα τροπικά βροχοδάση της Νότιας Αμερικής και της Ασίας, όπου οι άνθρωποι καίνε τα δέντρα προκειμένου να ανοίξουν χώρους για τις γεωργικές καλλιέργειες και την κτηνοτροφία, μέχρι τα κωνοφόρα δάση της Ρωσίας, του Καναδά, της Σκανδιναβίας και της Αλάσκας, οι φωτιές αποτελούν ρουτίνα.Ο Άτλας δείχνει ότι, όσο περνούν τα χρόνια, οι πυρκαγιές εξαπλώνονται προς τον Αρκτικό Κύκλο, όπου υπάρχουν για να καούν μόνο θάμνοι και χόρτα. Οι μεγαλύτερες και ταχύτερα επεκτεινόμενες φωτιές ξεσπούν κυρίως σε αραιοκατοικημένα μέρη της Αυστραλίας, της Αφρικής και της Κεντρικής Ασίας.Η μεγαλύτερη στον κόσμο καταγεγραμμένη πυρκαγιά της περιόδου 2003-2016 ήταν αυτή σε μια απομακρυσμένη περιοχή της Αυστραλίας το 2007. Οι κεραυνοί είχαν τότε δώσει το έναυσμα για πολλές ξεχωριστές φωτιές σε διαφορετικά μέρη, από τις οποίες η μεγαλύτερη έκαψε 40.026 τετραγωνικά χιλιόμετρα, μια έκταση σχεδόν όσο η Ελβετία. Εκείνη η πυρκαγιά ήταν 40 φορές μεγαλύτερη από τη μεγαλύτερη πυρκαγιά στην Ευρώπη και 20 φορές μεγαλύτερη από τη μεγαλύτερη πυρκαγιά στην Αμερική.Τα δάση και οι λιβαδικές εκτάσεις στην Ευρώπη και στη Βόρεια Αμερική εμφανίζουν μεγαλύτερη κατάτμηση και είναι πιο πυκνοκατοικημένα μέρη απ’ ό,τι οι αυστραλιανές σαβάνες, πράγμα που καθιστά λιγότερο πιθανές τόσο μεγάλες φωτιές όσο στην Αυστραλία.Οι πυρκαγιές που έχουν διαρκέσει περισσότερο διεθνώς έχουν ακριβώς συμβεί στις σαβάνες της Βόρειας Αυστραλίας. Κατά μέσον όρο μια πολύ μεγάλη αυστραλιανή φωτιά διαρκεί 102 ημέρες, έναντι 78 ημερών στην Ασία, 76 στην Αφρική και στη Βόρεια Αμερική και μόνο 41 στην Ευρώπη.Εξάλλου, σύμφωνα με τον Άτλαντα, δεκαετίες δορυφορικών δεδομένων έχουν καταστήσει σαφές ότι τα περιοδικά φαινόμενα Ελ Νίνιο και Ελ Νίνια παίζουν ρόλο-κλειδί στις πυρκαγιές παγκοσμίως.(Πηγή πληροφοριών: ΑΠΕ – ΜΠΕ) Let's block ads! (Why?)

Το βράδυ της Δευτέρας κορυφώνονται και στην Ελλάδα οι Περσείδες

Πιστές στο καλοκαιρινό ραντεβού τους, οι Περσείδες, η πιο εντυπωσιακή θερινή βροχή από «πεφταστέρια», θα κορυφωθούν και φέτος στην καρδιά του καλοκαιριού, συγκεκριμένα το βράδυ της Δευτέρας 12 Αυγούστου προς τα χαράματα της Τρίτης, στο νυχτερινό ουρανό της χώρας μας και γενικότερα του βορείου ημισφαιρίου.Όσοι έχουν μείνει ξύπνιοι και εφόσον ο ουρανός δεν έχει σύννεφα, θα έχουν την ευκαιρία να δουν το φαινόμενο.Φέτος όμως ακολουθεί πανσέληνος στις 15 Αυγούστου, με αποτέλεσμα η λάμψη από το μεγάλο φεγγάρι, που θα είναι αρκετά φωτεινό, να εμποδίσει σε ένα βαθμό την παρατήρηση των μετεώρων, κι έτσι θα γίνουν ορατά μόνο τα πιο φωτεινά από αυτά. Οι Περσείδες είναι εντυπωσιακές βροχές διαττόντων, καθώς τα «πεφταστέρια» τους είναι γρήγορα και φωτεινά, διαθέτοντας συνήθως μακριές πύρινες «ουρές».Σύμφωνα με τη NASA, το ρεκόρ τους ήταν το 1993, όταν είχαν καταγραφεί περίπου 300 μετέωρα την ώρα.Εμφανίζονται σε όλα σχεδόν τα σημεία του ουρανού και όχι σε ένα συγκεκριμένο, μολονότι φαίνεται να προέρχονται κυρίως από τα βόρεια-βορειοανατολικά, από την περιοχή του αστερισμού του Περσέα, από όπου πήραν και το όνομά τους.Τα μετέωρα αρχίζουν να πέφτουν αραιά από τις 17 Ιουλίου περίπου, πυκνώνουν σταδιακά και διαρκούν έως τις 24 Αυγούστου.Όσο πιο κοντά στην ώρα που χαράζει, τόσο πιθανότερο είναι να δει κανείς με γυμνά μάτια τα συγκεκριμένα «πεφταστέρια» οπουδήποτε στον ουρανό.Οι Περσείδες -που καταγράφηκαν πρώτη φορά από κινέζους αστρονόμους το 36 μ.Χ.- προκαλούνται από τα σωματίδια σκόνης που αφήνει πίσω της η τεράστια ουρά, μήκους δεκάδων εκατομμυρίων χιλιομέτρων, του κομήτη 109Ρ/Σουίφτ-Τατλ, που διασταυρώνεται με την τροχιά της Γης.Ο κομήτης, ο οποίος ανακαλύφθηκε το 1862 από τους αστρονόμους Λιούις Σουίφτ και Χόρας Τατλ (των οποίων φέρει το όνομα), διαθέτει έναν τεράστιο πυρήνα διαμέτρου περίπου 26 χιλιομέτρων, πολύ μεγαλύτερο από τον αστεροειδή με διάμετρο δέκα χιλιομέτρων, ο οποίος έπεσε στη Γη πριν από 66 εκατ. χρόνια και εξαφάνισε τους δεινόσαυρους.Ο εν λόγω κομήτης είναι το μεγαλύτερο γνωστό ουράνιο σώμα που περνά από τη Γη ανά τακτά χρονικά διαστήματα και χρειάζεται περίπου 133 χρόνια για να πραγματοποιήσει μια πλήρη περιφορά γύρω από τον Ήλιο.Σήμερα βρίσκεται σε απόσταση περίπου πέντε δισεκατομμυρίων χιλιομέτρων και το επόμενο κοντινό πέρασμά του από τη Γη αναμένεται το 2126, ενώ δεν φαίνεται να αποτελεί απειλή για τον πλανήτη μας στο προβλέψιμο μέλλον.Τα μετέωρά του, που συνήθως έχουν βάρος μικρότερο από ένα γραμμάριο, εισέρχονται στη γήινη ατμόσφαιρα με ταχύτητα σχεδόν 60 χλμ το δευτερόλεπτο και αναφλέγονται σε ύψος περίπου 100 χλμ, οπότε και αρχίζουν να γίνονται ορατά από τους παρατηρητές.Καθώς πλησιάζουν προς το έδαφος με μεγάλη ταχύτητα, διαλύονται από την τριβή και την υπερθέρμανση (1.650 βαθμοί Κελσίου), αφήνοντας πίσω τους φωτεινά ίχνη.Το «κλειδί», σύμφωνα με τους ειδικούς, για να δει κανείς μια βροχή διαττόντων, είναι -εκτός από την υπομονή- το οπτικό πεδίο του να περιλαμβάνει ένα όσο γίνεται μεγαλύτερο τμήμα σκοτεινού ουρανού.Οι διάττοντες είναι επίσης δυνατόν -με λίγη τύχη- να φωτογραφηθούν με φωτογραφική μηχανή που διαθέτει ευρυγώνιο φακό και θα κάνει διαδοχικές προγραμματισμένες λήψεις μεγάλης διάρκειας.(Πηγή πληροφοριών: ΑΠΕ – ΜΠΕ) Let's block ads! (Why?)

Ανακαλύφθηκαν 39 γιγάντιοι αχνοί γαλαξίες, αόρατοι έως τώρα

Ιάπωνες και ευρωπαίοι αστρονόμοι ανακάλυψαν 39 -αόρατους έως τώρα- γιγάντιους αχνούς γαλαξίες σε μεγάλη απόσταση στο χρόνο και στο χώρο, καθένας από τους οποίους «γεννά» περίπου 1.000 ήλιους το χρόνο.Η ανακάλυψη με τη βοήθεια του τηλεσκοπίου ALMA στη Χιλή μπορεί να βοηθήσει να ξαναγραφτεί η ιστορία της πρώιμης περιόδου του σύμπαντος.Αυτοί οι γαλαξίες δεν είχαν εντοπιστεί μέχρι σήμερα, επειδή δεν μπορούσε να τους δει το οπτικό διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble, καθώς το φως τους έχει μήκη κύματος αόρατα στα μάτια μας και στο Hubble. Όμως, έγιναν αντιληπτοί από το ALMA, που «βλέπει» σε αυτό το τμήμα του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος.Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον αστροφυσικό Τάο Γουάνγκ του Πανεπιστημίου του Τόκιο, έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό Nature.Οι γαλαξίες αυτοί απέχουν δισεκατομμύρια έτη φωτός και οι αστρονόμοι τούς βλέπουν σήμερα όπως ήταν κατά τα πρώτα δύο δισεκατομμύρια χρόνια ζωής του σύμπαντος (η παρατήρηση μακρινών αντικειμένων στο σύμπαν ισοδυναμεί με ένα «ταξίδι» στο παρελθόν, αφού το φως τους χρειάζεται τεράστιο χρόνο για να φθάσει στη Γη και να αποκαλύψει την ύπαρξή τους).Καμία θεωρία για την εξέλιξη του σύμπαντος δεν είχε προβλέψει έναν τόσο μεγάλο αριθμό μεγάλων γαλαξιών τόσο νωρίς στη ζωή του σύμπαντος.Οι ερευνητές βρήκαν δεκαπλάσιους νεαρούς γαλαξίες απ’ ό,τι περίμεναν με βάση τα έως τώρα μοντέλα τους για το πρώιμο σύμπαν, κάτι που σημαίνει ότι πρέπει πιθανώς να αναθεωρήσουν τις θεωρίες τους για την παιδική ηλικία του.Μεταξύ άλλων, ίσως είναι λανθασμένες οι εκτιμήσεις για την ποσότητα στο σύμπαν της «σκοτεινής ύλης» που συγκρατεί τους γαλαξίες, καθώς με βάση τις έως τώρα εκτιμήσεις είναι απίθανο να είχαν εμφανιστεί τόσο μεγάλοι γαλαξίες στην αρχική φάση του σύμπαντος.«Είναι η πρώτη φορά που ένας τόσο μεγάλος πληθυσμός μεγάλων γαλαξιών επιβεβαιώθηκε κατά τα πρώτα δύο δισεκατομμύρια χρόνια τού ηλικίας 13,7 δισεκατομμυρίων ετών σύμπαντος. Αυτοί οι γαλαξίες ήταν προηγουμένως αόρατοι σε μας. Η ανακάλυψή τους έρχεται σε αντίθεση με τα υπάρχοντα μοντέλα για εκείνη την περίοδο κοσμικής εξέλιξης και θα μας βοηθήσει να προσθέσουμε μερικές λεπτομέρειες που μέχρι σήμερα λείπουν» δήλωσε ο Γουάνγκ.Πέρα από τις μελλοντικές παρατηρήσεις του ALMA, ελπίζεται ότι ο διάδοχος του Hubble, το μεγάλο αμερικανικό διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb, θα μπορέσει να δει και άλλους τέτοιους γαλαξίες που ήταν αόρατοι στα «μάτια» του προκατόχου του.(Πηγή πληροφοριών: ΑΠΕ – ΜΠΕ) Let's block ads! (Why?)

Η Σελήνη ίσως έχει αποκτήσει ζωή χάρη στα βραδύπορα που μετέφερε το Beresheet

Όταν οι αστροναύτες επιστρέψουν στη Σελήνη, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να βρουν ζωή εκεί. Μόνο που θα έχει μεταφερθεί από τη Γη, και ο «ένοχος» είναι το ιδιωτικό ρομποτικό ισραηλινό σκάφος Beresheet (Γένεση), που συνετρίβη στο φεγγάρι φέτος τον Απρίλιο, μεταφέροντας, μεταξύ άλλων, μια αποικία από τα πιο σκληροτράχηλα ζωάκια του πλανήτη μας, τα μικροσκοπικά βραδύπορα. Είναι πολύ πιθανό χιλιάδες τέτοιοι οργανισμοί να έχουν ήδη διασκορπιστεί στη Σελήνη.Το αμερικανικό Ίδρυμα Arch Mission, που έχει ως στόχο να δημιουργήσει «μπακ-απ» για την απειλούμενη στη Γη ζωή και το οποίο είχε φροντίσει τα βραδύπορα να συμπεριληφθούν στο Beresheet (μαζί με δείγματα ανθρώπινου DNA), ανακοίνωσε ότι είναι πιθανώς αυτά να είναι τα μόνα που έχουν επιβιώσει από την καταστροφική πρόσκρουση του σκάφους στη σεληνιακή επιφάνεια.«Το φορτίο μας πιθανώς είναι το μόνο πράγμα που επιβίωσε από εκείνη την αποστολή» δήλωσε ο ιδρυτής του Ιδρύματος, Νόβα Σπάιβακ, στο Wired. Τα οκτάποδα βραδύπορα (γνωστά και ως «αρκούδες του νερού»), που έχουν μήκος από 0,05 έως 1,2 χιλιοστά, ανακαλύφθηκαν το 18ο αιώνα και έκτοτε έχουν βρεθεί σχεδόν παντού στη Γη, από τις κορυφές των βουνών και τις ερήμους μέχρι μέσα σε λίμνες της Ανταρκτικής.Έχουν εντυπωσιάσει τους επιστήμονες με την αντοχή τους στις πιο ακραίες συνθήκες θερμοκρασίας (από μείον 200 έως 150 βαθμούς Κελσίου) και πίεσης, ακόμη και στο κενό και στην ακτινοβολία του διαστήματος, όπως έχουν δείξει πειράματα έξω από το Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.Σε μεγάλο βαθμό η ανθεκτικότητά τους οφείλεται στην ικανότητά τους να συρρικνώνονται σαν μια μικρή αδρανής μπαλίτσα, μεταβάλλοντας το μεταβολισμό τους και αποβάλλοντας σχεδόν όλο το νερό τους. Όταν ενυδατωθούν ξανά, ακόμη και έπειτα από δέκα χρόνια ύπνωσης, «ανασταίνονται» και αναπαράγονται κανονικά.Αν όντως τα βραδύπορα άντεξαν την πρόσκρουση του Beresheet στη Σελήνη, μπορούν πιθανότατα να επιβιώσουν εκεί για πολλά χρόνια, αρκετά για να τα βρουν ίσως οι μελλοντικοί αστροναύτες.Όμως, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των επιστημόνων, θα είναι δύσκολο έως αδύνατο να επεκταθούν στο φεγγάρι λόγω της έλλειψης ατμόσφαιρας και υγρού νερού.Η πιθανότητα επιβίωσης στη Σελήνη εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το αν τη στιγμή της πρόσκρουσης τα βραδύπορα βρίσκονταν σε αδρανή ή όχι κατάσταση.Υπό κανονικές συνθήκες, θα ήταν εύκολο να σκοτωθούν και αυτά. Αν, όμως, βρίσκονταν σε κατάσταση αδράνειας και αφυδάτωσης, κάλλιστα μπορεί να επιβίωσαν.Πάντως, επειδή η Σελήνη θεωρείται ότι δεν έχει ζωή, η Αμερικανική Διαστημική Υπηρεσία (NASA) δεν πολυσκοτίζεται -αντίθετα με την περίπτωση του Άρη, όπου μπορεί να υπάρχει ζωή- αν οι άνθρωποι μεταφέρουν μικροοργανισμούς στο φεγγάρι.Άλλωστε, οι αστροναύτες των αποστολών «Απόλλων» είχαν αφήσει εκεί 96 σακούλες με απόβλητα, άρα και μικρόβια, που περιμένουν κάποιον… σκουπιδιάρη για να τις μαζέψει στο μέλλον.Συνεπώς, μερικές χιλιάδες βραδύπορα ακόμη δε θεωρούνται τρομερό πράγμα…(Πηγή πληροφοριών: ΑΠΕ – ΜΠΕ) Let's block ads! (Why?)

Λιγότερο ζεστός σε σχέση με τη μέση τιμή της τελευταίας δεκαετίας ο φετινός Ιούλιος στην Αθήνα

Ο φετινός Ιούλιος ήταν ο θερμότερος μήνας στον πλανήτη, αλλά η θερμοκρασία στην Αθήνα κινήθηκε σε σχετικά χαμηλότερα επίπεδα απ’ ό,τι στο παρελθόν, σύμφωνα με τις καταγραφές του σταθμού του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών (ΕΑΑ) στο Θησείο.Ύστερα από ένα θερμό πρώτο δεκαήμερο ακολούθησε ένα δεύτερο δεκαήμερο με θερμοκρασίες στην Αθήνα αρκετά χαμηλότερες από τη μέση τιμή της δεκαετίας.Το αποτέλεσμα ήταν, σύμφωνα με τους διευθυντές ερευνών του ΕΑΑ, Κ. Λαγουβάρδο και Β. Κοτρώνη, υπευθύνους του meteo, η μέση μέγιστη θερμοκρασία τον Ιούλιο του 2019 να είναι 33,9 βαθμοί, χαμηλότερη από τη μέση τιμή της δεκαετίας (34,6 βαθμοί). Ο θερμότερος Ιούλιος της τελευταίας δεκαετίας στην πόλη ήταν το 2012, με μέση θερμοκρασία 36,9 βαθμών.Κατά τα τελευταία χρόνια, πάντως, η Αθήνα καταρρίπτει το ένα μετά το άλλο διάφορα ιστορικά ρεκόρ θερμοκρασιών. Μεταξύ άλλων, τα πέντε από τα θερμότερα έτη του τελευταίου ενάμιση αιώνα στην Αθήνα καταγράφηκαν κατά την περίοδο 2010-2018.Κατά την περίοδο 1858-2018 η Αθήνα έχει γνωρίσει σημαντικές μεταβολές στη θερμοκρασία, καθώς και εναλλαγές ανάμεσα σε θερμές και ψυχρές περιόδους, όμως η ανοδική τάση της ετήσιας θερμοκρασίας από τα μέσα της δεκαετίας του 1990 μέχρι σήμερα είναι εντυπωσιακή, σύμφωνα με τη δρα Δήμητρα Φουντά, κύρια ερευνήτρια στο Ινστιτούτο Ερευνών Περιβάλλοντος και Βιώσιμης Ανάπτυξης του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.Ταυτόχρονα με την αυξητική τάση της θερμοκρασίας, όπως επισημαίνει σε δημοσίευσή της στο περιοδικό Kosmos του ΕΑΑ, έχει σημειωθεί και αύξηση στη συχνότητα της εμφάνισης των επεισοδίων καύσωνα κατά την ίδια χρονική περίοδο.Με βάση τα ιστορικά στοιχεία του ΕΑΑ (1858-2018), μια σειρά ιστορικών ρεκόρ έχουν καταρριφθεί στην Αθήνα περίπου κατά την τελευταία δεκαετία:– Το 2007: η υψηλότερη θερμοκρασία που καταγράφηκε ποτέ στο ΕΑΑ (44,8 βαθμοί Κελσίου), με δεύτερη τους 43 βαθμούς το 1916.– Το 2007: ο μεγαλύτερος αριθμός ημερών με μέγιστη θερμοκρασία πάνω από 40 βαθμούς (οκτώ ημέρες).– Το 2010: το θερμότερο έτος που καταγράφηκε ποτέ (μέση ετήσια θερμοκρασία).– Το 2010: ο πιο πρώιμος καύσωνας στις 15-17 Ιουνίου (ακολουθούν το 2016 και το 2017).– Το 2012: το θερμότερο καλοκαίρι (μέση, μέγιστη και ελάχιστη θερμοκρασία μεγαλύτερες κατά 4 βαθμούς Κελσίου της κανονικής τιμής).– Το 2012: ο μεγαλύτερος αριθμός θερμών ημερών (32 ημέρες με μέγιστη θερμοκρασία πάνω από 37 βαθμούς).– Το 2018: το θερμότερο έτος ως προς την ελάχιστη (νυχτερινή) θερμοκρασία.Η κ. Φουντά αναφέρει ότι φέτος, για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με ασυνήθιστες ή και πρωτόγνωρες υψηλές θερμοκρασίες και επαναλαμβανόμενα κύματα καύσωνα, ενώ έχουν καταρριφθεί ιστορικά ρεκόρ υψηλών θερμοκρασιών σχεδόν σε όλες τις χώρες της Κεντρικής Ευρώπης.Όλα αυτά, όπως τονίζει, συμβαίνουν μέσα στο γενικότερο πλαίσιο της κλιματικής αλλαγής και της παγκόσμιας θέρμανσης, που προβλέπουν όχι μόνο αύξηση στην ένταση και στη συχνότητα των καυσώνων, αλλά και στην εποχή της εμφάνισής τους, με αποτέλεσμα την εμφάνιση όλο και πιο πρώιμων καυσώνων.Σύμφωνα με πρόσφατες επιστημονικές ανακοινώσεις, η κλιματική αλλαγή είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση έως και πέντε φορές της πιθανότητας εκδήλωσης αυτών των ακραίων φαινομένων στην Ευρώπη.Το κλιματικό αρχείο του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών (ΕΑΑ) περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, καθημερινές καταγραφές θερμοκρασίας για την πόλη της Αθήνας από τα μέσα του 19ου αιώνα μέχρι σήμερα, αποτελώντας τη μοναδική πηγή ιστορικής πληροφορίας για το κλίμα στη χώρα μας, αλλά και σε μια ευρύτερη περιοχή της ΝΑ Ευρώπης, διάρκειας μεγαλύτερης του ενάμιση αιώνα.(Πηγή πληροφοριών: ΑΠΕ – ΜΠΕ) Let's block ads! (Why?)

Οι περισσότεροι άνθρωποι προτιμούν να χάσουν τη δουλειά τους από ένα ρομπότ παρά από έναν άλλον άνθρωπο

Αν έχανες τη δουλειά σου, θα προτιμούσες να αντικατασταθείς από ένα ρομπότ ή από έναν άλλον άνθρωπο; Αν, βλέποντας αυτήν την ερώτηση, απάντησες ρομπότ, τότε ανήκεις στην πλειονότητα.Πράγματι, η πλειονότητα των ανθρώπων δηλώνει ότι προτιμά να αντικατασταθεί από ένα ρομπότ παρά από κάποιον άνθρωπο, όταν όμως πρόκειται για την αντικατάσταση ενός συναδέλφου η προτίμηση αυτή αντιστρέφεται.«Η αντικατάσταση από τη σύγχρονη τεχνολογία σε αντιδιαστολή με την αντικατάσταση από ανθρώπους έχει διαφορετικές ψυχολογικές συνέπειες» δηλώνει ο Άρμιν Γκρανούλο στο Τεχνικό Πανεπιστήμιο του Μονάχου, στη Γερμανία. Ο Γκρανούλο και συνεργάτες του ρώτησαν 300 άτομα αν προτιμούσαν να αντικατασταθούν αυτοί ή ένας συνεργάτης από ένα ρομπότ ή από έναν άλλον άνθρωπο.Διαπιστώθηκε ότι για τον συνεργάτη το 62% δήλωνε προτίμηση για άλλον άνθρωπο, ενώ όταν η ερώτηση αφορούσε τους ίδιους μόνο το 37% ήθελε να αντικατασταθεί από άλλον άνθρωπο και όχι από ρομπότ.Στη συνέχεια η ερευνητική ομάδα ασχολήθηκε με τη μέτρηση της έντασης των αρνητικών συναισθημάτων (λύπη, θυμός, απογοήτευση) σε 251 άτομα.Βρέθηκε ότι οι συμμετέχοντες είχαν πιο αρνητικά συναισθήματα όταν επρόκειτο να αντικατασταθεί κάποιος συνεργάτης από ένα ρομπότ παρά όταν επρόκειτο να αντικατασταθούν οι ίδιοι από αυτό.Σύμφωνα με τους συμμετέχοντες, η προσωπική τους ταυτότητα κλονίζεται λιγότερο όταν αντικαθίστανται από ρομπότ απ’ ό,τι όταν αντικαθίστανται από ανθρώπους.Ο Γκρανούλο εξηγεί ότι αυτό συμβαίνει διότι οι άνθρωποι δε νιώθουν ότι μπορούν ή ότι πρέπει να ανταγωνιστούν ένα ρομπότ ή ένα λογισμικό με τον ίδιον τρόπο που ανταγωνίζονται έναν άνθρωπο.Το ερώτημα αυτό πάντως έχει ιδιαίτερη σημασία σήμερα, δεδομένου ότι οι ερευνητές συμφωνούν στο ότι πολλές δουλειές θα αυτοματοποιηθούν στο κοντινό μέλλον.Η ερευνητική ομάδα του Γκρανούλο ρώτησε 296 εργάτες από τη μεταποιητική βιομηχανία, από τους οποίους το ένα τρίτο δήλωσαν ότι η τωρινή τους εργασία θα μπορούσε να γίνει από μια μηχανή.Στο ίδιο αποτέλεσμα κατέληξαν το 2013 ο Καρλ Φρέι και οι συνεργάτες του από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης στη Βρετανία, οι οποίοι, κατηγοριοποιώντας τις δουλειές βάσει τού πόσο εύκολα μπορεί να γίνουν από μηχανές, διαπίστωσαν ότι περίπου οι μισές δουλειές στις ΗΠΑ θα γίνονται από ρομπότ μέσα στα επόμενα 20 χρόνια.Ο Φρέι τονίζει ότι οι εργάτες, παρόλα αυτά, προτιμούν τα αυτοματοποιημένα εργοστάσια, επειδή δε χρειάζεται να κουβαλούν τόσο μεγάλα βάρη.Αυτό όμως που φάνηκε να τους ανησυχεί είναι ότι αυτές οι μετατροπές οδηγούν σε μείωση των υποχρεώσεών τους και ως εκ τούτου φοβούνται ότι μπορεί να χάσουν τη δουλειά τους.«Ορισμένες δουλειές δεν εξαφανίζονται, αλλά αντίθετα αλλάζουν για να προσαρμοστούν στις τεχνολογικές εξελίξεις» δήλωσε ο Φρέι.Ο ίδιος μάλιστα υπογραμμίζει ότι ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος για τις δουλειές χαμηλού εισοδήματος και αυτές που δεν απαιτούν ιδιαίτερες δεξιότητες.«Μπορεί να μην υπάρχουν στους δρόμους αυτόματα οχήματα, μπορεί να μην υπάρχουν σε όλες τις χώρες καταστήματα χωρίς υπαλλήλους, όπως το Amazon Go, αλλά σύντομα θα υπάρξουν» καταλήγει ο Φρέι.(Πηγή πληροφοριών: ΑΠΕ – ΜΠΕ) Let's block ads! (Why?)

Ερευνητές τεχνητής νοημοσύνης ανέπτυξαν νέα πλατφόρμα για διαλογικά συστήματα

Τα έξυπνα διαλογικά συστήματα έχουν αναπτυχθεί σημαντικά κατά τις τελευταίες δεκαετίες, με πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα τους έξυπνους προσωπικούς ψηφιακούς βοηθούς (τύπου Siri ή Cortana), που τείνουν να γίνουν απαραίτητοι στην καθημερινότητα των ανθρώπων.Μια ομάδα ερευνητών του Τμήματος Τεχνητής Νοημοσύνης της αμερικανικής Uber, με επικεφαλής έναν έλληνα επιστήμονα της διασποράς, τον Αλέξανδρο Παπαγγελή, ανέπτυξε μια νέα πλατφόρμα με την ονομασία «Πλάτων» (Plato Research Dialogue System), που διευκολύνει τη δοκιμή, την αξιολόγηση και τη βελτίωση των νέων αλγορίθμων στους οποίους βασίζονται αυτά τα έξυπνα διαλογικά συστήματα, καθώς και των ίδιων των συστημάτων.Με τη βοήθεια του Plato οι ερευνητές μπορούν να αναπτύσσουν και να εκπαιδεύουν νέα συστήματα διαλόγου (AI agents), ακόμη και αν οι χρήστες τους δεν έχουν ιδιαίτερη πείρα σε αυτό το πεδίο. Μέχρι σήμερα έχουν γίνει πολλές προσπάθειες για να δημιουργηθούν τέτοιες πλατφόρμες για γενική ή πιο εξειδικευμένη χρήση, όπως οι Olympus, PyDial, ParlAI, Virtual Human Toolkit, Rasa, DeepPavlov, ConvLab κ.ά.Οι περισσότερες, όμως, έχουν διάφορα μειονεκτήματα: προϋποθέτουν ότι οι χρήστες είναι εξοικειωμένοι με τον κώδικα προγραμματισμού της συγκεκριμένης πλατφόρμας, η πλατφόρμα είναι πολύ περιορισμένη στη στόχευσή της ή απαιτεί άδεια χρήσης.Η νέα ευέλικτη πλατφόρμα Plato, που παρουσιάστηκε και χρησιμοποιήθηκε από τον κ. Παπαγγελή σε ένα μάθημα που δίδαξε τον Ιούλιο σε ένα θερινό σχολείο στο Πανεπιστήμιο της Κρήτης, ξεπερνά αυτές τις δυσκολίες και μπορεί να αξιοποιηθεί για να δημιουργηθούν, να εκπαιδευτούν και να αξιολογηθούν κάθε είδους έξυπνα διαλογικά συστήματα.Υποστηρίζει αλληλεπιδράσεις της μηχανής με τους ανθρώπους μέσω ομιλίας, κειμένου ή δομημένης πληροφορίας, καθώς και διάφορες αρχιτεκτονικές διαλόγου.Ο κ. Παπαγγελής σπούδασε Πληροφορική στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας, έκανε μεταπτυχιακά στο Πανεπιστημιακό Κολέγιο του Λονδίνου (UCL) και πήρε το διδακτορικό του από το Πανεπιστήμιο του Τέξας.Εργάστηκε αρχικά στο ερευνητικό κέντρο της Toshiba στο Κέιμπριτζ και σήμερα είναι ανώτερος ερευνητής στην ομάδα διαλογικής τεχνητής νοημοσύνης της Uber στις ΗΠΑ.(Πηγή πληροφοριών: ΑΠΕ – ΜΠΕ) Let's block ads! (Why?)

Σύστημα τεχνητής νοημοσύνης προβλέπει ποιες ταινίες θα πετύχουν και ποιες όχι

Η αγωνία των ηθοποιών, του σκηνοθέτη και της εταιρείας παραγωγής για το αν η ταινία τους θα πάει καλά στα ταμεία, όταν κυκλοφορήσει, ίσως μειωθεί στο μέλλον, καθώς η τεχνητή νοημοσύνη υπόσχεται να μειώσει την αβεβαιότητα (και) σε αυτό το πεδίο.Από την άλλη, ορισμένες ταινίες μάλλον δε θα γυριστούν ποτέ, αν η πρόγνωση γι’ αυτές είναι αρνητική, κι αυτό όχι χάρη στη διαίσθηση κάποιου παραγωγού, αλλά στην προβλεπτικότητα ενός μηχανήματος.Αν και ασφαλώς δεν μπορεί να προβλέψει το μέλλον, ένας νέος αλγόριθμος αναλύει γραπτές περιλήψεις των σεναρίων και κάνει εκτιμήσεις για το πόσες πιθανότητες υπάρχουν ώστε μία ταινία να έχει ανταπόκριση στο κοινό και στους κριτικούς ή αντίθετα μάλλον να τα πάει χάλια. Οι νοτιοκορεάτες ερευνητές του Πανεπιστημίου Sungkyunkwan παρουσίασαν το σύστημά τους σε συνέδριο της Φλωρεντίας της Ιταλίας, σύμφωνα με το Science.Το σύστημα «εκπαιδεύτηκε» με τις περιλήψεις των σεναρίων 42.306 ταινιών από όλον τον κόσμο, οι οποίες συσχετίστηκαν με το πόσο καλά τα πήγε εμπορικά καθεμία από αυτές τις ταινίες (αρκετά σενάρια συλλέχθηκαν από τη Wikipedia).Το σύστημα τεχνητής νοημοσύνης αξιολόγησε κάθε σενάριο με τη βοήθεια της μηχανικής «ανάλυσης συναισθήματος».Μια βασική διαπίστωση ήταν ότι οι πετυχημένες ταινίες έχουν πολύ συχνότερες εναλλαγές συναισθημάτων σε σχέση με όσες θεωρήθηκαν αποτυχία.Αυτή η εναλλαγή θεωρείται καλύτερος προγνωστικός δείκτης επιτυχίας απ’ ό,τι αν η ταινία έχει ευχάριστη αρχή ή καλό τέλος.Το πιο σημαντικό, σύμφωνα με τους ερευνητές, είναι η ταινία να προσφέρει μια συχνή εναλλαγή συναισθημάτων.Το σύστημα βαθμολογεί κάθε ταινία με ένα «σκορ» εναλλαγής συναισθημάτων και τελικά βγάζει την ετυμηγορία του κατά πόσον η ταινία -θρίλερ, κωμωδία ή δράμα- θα αποδειχθεί δημοφιλής ή όχι.Η ικανότητα πρόγνωσης δεν είναι βέβαια τέλεια, αλλά είναι πάντως μεγαλύτερη από το να μαντεύει κανείς στην τύχη.Οι ερευνητές αισιοδοξούν ότι στο μέλλον, όταν θα έχουν βελτιώσει τη μέθοδό τους, θα μπορεί να κάνει προβλέψεις ακόμα και για τα μελλοντικά έσοδα μιας ταινίας, οπότε θα βοηθά σημαντικά τους επενδυτές να αποφασίζουν αν θα «ποντάρουν» στο φιλμ ή όχι.Το ερώτημα είναι κατά πόσον ένα τέτοιο σύστημα θα αποδειχθεί καλό για την τέχνη και για τη δουλειά των σεναριογράφων, σκηνοθετών και ηθοποιών.Οι ερευνητές προτιμούν να βλέπουν τη θετική πλευρά (π.χ., ότι το σύστημά τους θα είναι αδέκαστο και θα δίνει ίσες ευκαιρίες σε όλους, γνωστούς και αγνώστους, αρκεί να έχουν να παρουσιάσουν γραπτώς μια καλή ιδέα), αλλά δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι θα το δουν όλοι έτσι.Αν, πάντως, οι θεατές του μέλλοντος γλιτώσουν από δύο χαμένες ώρες για την παρακολούθηση «σκουπιδιών», το σύστημα θα έχει κερδίσει «πόντους».(Πηγή πληροφοριών: ΑΠΕ – ΜΠΕ) Let's block ads! (Why?)

Μεταβαίνοντας από το Διαδίκτυο των Πραγμάτων στο Διαδίκτυο των Σκέψεων

Αρχίζει να ανατέλλει η εποχή του Διαδικτύου των Πραγμάτων, όταν όλες οι μηχανές και τα αντικείμενα, τόσο τα σταθερά όσο και τα κινούμενα, θα είναι «έξυπνα» και θα επικοινωνούν μεταξύ τους πίσω από την πλάτη των ανθρώπων.Η τεχνητή νοημοσύνη και η ανάπτυξη των δικτύων πέμπτης γενιάς (5G) είναι οι δύο βασικές τεχνολογίες που ωθούν τις εξελίξεις προς αυτήν την κατεύθυνση.Όμως, μερικοί επιστήμονες έχουν ήδη αρχίσει να οραματίζονται και να εργάζονται για να υλοποιήσουν κάτι ακόμη πιο τολμηρό, το Διαδίκτυο των Σκέψεων, μια εποχή όπου θα υπάρχουν διεπαφές ανθρωπίνου εγκεφάλου – υπολογιστικού νέφους (human brain/cloud interfaces). Αυτό θα δώσει στους ανθρώπους -μέσω της σκέψης και μόνον- άμεση πρόσβαση τόσο στις σκέψεις των άλλων όσο και στον τεράστιο όγκο δεδομένων των μηχανών. Φανταστείτε ένα μέλλον όπου ο καθένας θα μπορεί με το μυαλό του να έρχεται σε προσωπική επαφή με όλη τη γνώση του κόσμου – τουλάχιστον όση θα βρίσκεται αποθηκευμένη σε ψηφιακή μορφή.Θα αρκεί να σκέπτεται κάτι ή να θέτει ένα ερώτημα με τη σκέψη του και η απάντηση θα έρχεται αμέσως μέσα στο μυαλό του και όχι σε κάποια οθόνη, όπως σήμερα, όπου πρέπει μέσω κάποιας ηλεκτρονικής συσκευής να θέτει το ερώτημα στη μηχανή αναζήτησης της Google.Οι τηλεπικοινωνίες, η εκπαίδευση, η εργασία, ο ίδιος ο κόσμος όπως τον ξέρουμε σήμερα θα μεταμορφωθεί ριζικά με μια τέτοια τεχνολογία.Μια διεθνής ομάδα ερευνητών (από ΗΠΑ, Καναδά, Ρωσία και Αυστραλία), με επικεφαλής επιστήμονες του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας – Μπέρκλεϊ, παρουσίασε το όραμά της στο περιοδικό Frontiers in Neuroscience (Σύνορα στη Νευροεπιστήμη), προβλέποντας ότι είναι εφικτό να γίνει πραγματικότητα μέσα στον 21ο αιώνα, χάρη στην εκθετική πρόοδο σε πολλά πεδία, όπως η νανοτεχνολογία, η νανοϊατρική, η τεχνητή νοημοσύνη και η επιστήμη των υπολογιστών.Είναι θέμα χρόνου, όπως λένε, να συνδεθούν σε πραγματικό χρόνο τα ανθρώπινα εγκεφαλικά κύτταρα με τα τεράστια δίκτυα του υπολογιστικού νέφους.Το όραμα μιας τέτοιας διεπαφής εγκεφάλου – νέφους είχε αρχικά ο φουτουριστής μηχανικός και συγγραφέας Ρέι Κουρτσγουέιλ, ο οποίος υποστήριξε ότι νευρωνικά νανορομπότ θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για να συνδέσουν το βιολογικό νεοφλοιό του ανθρωπίνου εγκεφάλου με το συνθετικό «νεοφλοιό» του υπολογιστικού νέφους. Με τον τρόπο αυτόν, υποστήριξε, θα είναι δυνατός ο άμεσος έλεγχος των σημάτων από και προς τα εγκεφαλικά κύτταρα.Ο ερευνητής δρ Ρόμπερτ Φρέιτας του Ινστιτούτου Μοριακής Παραγωγής στην Καλιφόρνια πιστεύει ότι «τέτοιες συσκευές νανορομπότ θα κυκλοφορούν μέσα στα ανθρώπινα αιμοφόρα αγγεία, θα διασχίζουν τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό και θα αυτοεγκαθίστανται ανάμεσα ή μέσα στα εγκεφαλικά κύτταρα. Στη συνέχεια θα μεταδίδουν ασύρματα κωδικοποιημένες πληροφορίες προς και από ένα δίκτυο υπερυπολογιστών συνδεδεμένων στο νέφος, επιτυγχάνοντας έτσι σε πραγματικό χρόνο την παρακολούθηση του εγκεφάλου και την άντληση δεδομένων».Αν ακούγεται σαν επιστημονική φαντασία τύπου «Μάτριξ», είναι γιατί όντως θυμίζει κάτι τέτοιο. Οι άνθρωποι θα μπορούν να «ανεβάζουν» πληροφορίες στο Δίκτυο και να «κατεβάζουν» ό,τι θέλουν από αυτό – και όλα αυτά μέσα σε κλάσματα του δευτερολέπτου.«Ένα ανθρώπινο σύστημα διεπαφής εγκεφάλου – νέφους μέσω νευρωνανορομποτικής θα επιτρέψει στους ανθρώπους να έχουν άμεση πρόσβαση σε όλη τη συσσωρευμένη ανθρώπινη γνώση που βρίσκεται στο νέφος, πράγμα που θα αναβαθμίσει σημαντικά τις ανθρώπινες ικανότητες μάθησης και νοημοσύνης» σύμφωνα με τον ερευνητή δρα Νούνο Μάρτινς του Εθνικού Εργαστηρίου Λόρενς Μπέρκλεϊ των ΗΠΑ.Παγκόσμιος υπερ-εγκέφαλος και συλλογική σκέψηΤο επόμενο λογικό βήμα θα είναι η δημιουργία ενός ενιαίου παγκόσμιου υπερ-εγκεφάλου, που θα διασυνδέει τα επιμέρους δίκτυα των εγκεφάλων και των «έξυπνων» μηχανών.Όταν αυτό γίνει, τότε η ατομική ανθρώπινη σκέψη θα έχει μετατραπεί σε συλλογική. Το ανθρώπινο μυαλό δε θα είναι πια μια ατομική φυλακή ή ένα ατομικό καταφύγιο, με ό,τι καλό ή κακό μπορεί να σημαίνει κάτι τέτοιο.Αν και δεν είναι ιδιαίτερα εξελιγμένο προς το παρόν, ένα πειραματικό σύστημα ανθρώπινου εγκεφαλικού δικτύου (BrainNet) έχει ήδη δοκιμαστεί, επιτρέποντας την ανταλλαγή πληροφοριών μέσω της σκέψης και του νέφους ανάμεσα σε ατομικούς εγκεφάλους.«Με την ανάπτυξη της νευρωνανορομποτικής τεχνολογίας, οραματιζόμαστε τη μελλοντική δημιουργία υπερ-εγκεφάλων, που θα μπορούν να αξιοποιήσουν σε πραγματικό χρόνο τις σκέψεις και τη νοητική δύναμη του οποιουδήποτε αριθμού ανθρώπων και μηχανών. Αυτή η διαμοιρασμένη γνωστική λειτουργία θα φέρει επανάσταση στη δημοκρατία, θα βελτιώσει την ενσυναίσθηση και τελικά θα ενοποιήσει πολιτισμικά τις διαφορετικές ανθρώπινες ομάδες σε μια αληθινά παγκόσμια κοινωνία» ανέφερε ο Μάρτινς.Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της διεθνούς επιστημονικής ομάδας, ήδη οι σημερινοί υπερυπολογιστές διαθέτουν ταχύτητες επεξεργασίας ικανές να διαχειριστούν τους αναγκαίους τεράστιους όγκους νευρωνικών και ψηφιακών δεδομένων, πολύ περισσότερο που κάθε χρόνο κάνουν την εμφάνισή τους ολοένα ισχυρότεροι υπερυπολογιστές.Η μεταφορά νευρωνικών (εγκεφαλικών) δεδομένων από και προς τους υπερυπολογιστές στο νέφος πιθανότατα θα αποτελέσει μεγαλύτερη δυσκολία, με αυξημένο κίνδυνο για «μποτιλιάρισμα».«Η πρόκληση αφορά όχι μόνο το να βρεθεί το εύρος ζώνης για μια τέτοια παγκόσμια μεταφορά δεδομένων, αλλά επίσης το να καταστεί εφικτή η ανταλλαγή δεδομένων με τους νευρώνες μέσω μικροσκοπικών συσκευών ενσωματωμένων βαθιά μέσα στον εγκέφαλο» δήλωσε ο Μάρτινς.Μια λύση που προτείνουν οι ερευνητές είναι η χρήση μαγνητοηλεκτρικών σωματιδίων που θα ενισχύουν αποτελεσματικά την επικοινωνία ανάμεσα στα εγκεφαλικά κύτταρα (τους νευρώνες) και το υπολογιστικό νέφος.Αυτά τα νανοσωματίδια έχουν ήδη χρησιμοποιηθεί σε ζωντανά ποντίκια για να «ζευγαρωθούν» εξωτερικά μαγνητικά πεδία με νευρωνικά ηλεκτρικά πεδία, ώστε η ενίσχυση των μαγνητικών σημάτων να οδηγεί σε τροποποίηση της ηλεκτρικής δραστηριότητας των νευρώνων.Ο Μάρτινς πιστεύει ότι «αυτό μπορεί να δουλέψει και αντίστροφα: τα ηλεκτρικά σήματα που παράγονται από τους νευρώνες και τα νανορομπότ θα μπορούν να ενισχυθούν μέσω των μαγνητοηλεκτρικών σωματιδίων, πράγμα που θα επιτρέψει την ανίχνευση των σημάτων έξω από το κρανίο».Μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για τη δημιουργία διεπαφών ανθρωπίνου εγκεφάλου – υπολογιστικού νέφους θα είναι με ποιον τρόπο αυτά τα νανοσωματίδια και τα νανορομπότ θα εισαχθούν με ασφάλεια στον εγκέφαλο μέσω της κυκλοφορίας του αίματος.Οι ερευνητές δήλωσαν πάντως αισιόδοξοι ότι, παρά τις τεχνικές δυσκολίες, «ένα Διαδίκτυο των Σκέψεων θα έχει γίνει πραγματικότητα έως το τέλος του αιώνα μας».Φυσικά, δε χρειάζεται να έχει διαβάσει κανείς δυστοπική επιστημονική φαντασία για να αντιληφθεί ότι η εξέλιξη αυτή μπορεί κάλλιστα να έχει και σκοτεινές πλευρές για την ανθρωπότητα.(Πηγή πληροφοριών: ΑΠΕ – ΜΠΕ) Let's block ads! (Why?)